14 yaşındaki çocuğun ölümünde sosyal medya devleri mercek altında

HABER MERKEZİ – İngiltere’nin Cheltenham kentinde yaşayan ve Nisan 2022’de hayatını kaybeden 14 yaşındaki Jools Sweeney’in davasında yeni bir gelişme yaşandı. Jools’un annesi Ellen Roome, oğlunun ölümünde sosyal medya platformlarının bir ilgili olduğunu düşüncesiyle, yaklaşık 4.5 yıl sonra sosyal medya şirketlerinin ellerindeki tüm verileri paylaşması için mahkemeye başvurdu.

Jools’un ölümüyle ilgili ilk soruşturma yalnızca 23 dakika sürmüş ve olayla ilgili bir sonuç kaydedilmişti. Ancak yapılan başvuru ve daha sonra ortaya çıkan yeni deliller nedeniyle Yüksek Mahkeme bu kararı iptal ederek yeni bir soruşturma yapılmasına hükmetti.

Mahkeme, ilk süreçte sosyal medyanın olası rolüne ilişkin bazı araştırma başlıklarının yeterince incelenmediği konusunda karar verdi.

SAHTE INSTAGRAM HESABI İLE ŞANTAJ ŞÜPHESİ

BBC’nin haberine göre yeni soruşturmanın önemli başlıklarından biri Jools’un ölümünden kısa süre önce, sosyal medyada yaptığı konuşmalar olacak. Çocuk, mahkemede aktarılan bilgilere göre Afrika merkezli bir suç örgütü tarafından yönetildiği öne sürülen sahte bir Instagram hesabıyla iletişim kurmuş olabilir. Telefonunda yapılan incelemede ise olası bir şantaj veya cinsel içerikli şantaj girişimine işaret eden bulgulara rastlandı.

Bu gelişmelerin ardından Meta ve Snapchat de soruşturmada ilgili taraflar olarak belirlendi. İki firma daha önce sürece dahil edilen TikTok ile birlikte incelemelerde yer alacak. Toplamda 15 teknoloji şirketinden Jools’un ölümünden önceki sosyal medya ve çevrim içi faaliyetlerine ilişkin veri ve kanıt sağlamaları istendi.

Dava sürecinde şirketlere soruşturmaya katılma ve avukatları aracılığıyla temsil edilme hakkı bulunuyor. Ancak bu katılımın bir zorunluluğunun olmadığı da belirtilmiş. TikTok’un ise elindeki verileri paylaşmayı kabul ettiği ve bunları mahkemenin inceleyebileceği bir formatta sunacağı belirtildi.

JOOLS YASASI GÜNDEMDE

Jools’un annesi Ellen Roome, yaptığı açıklamada yeni soruşturmada daha fazla dijital verinin dikkate alınmasından memnun olduğunu söyledi. Roome, teknoloji şirketlerinin ellerindeki bilgileri eksiksiz paylaşmasını beklediğini ve oğlunun ölümüne ilişkin sorularına yanıt bulmaya çalıştığını belirtiyor.

Ailenin yürüttüğü kampanyanın ardından Nisan 2026’da yürürlüğe giren Jools Yasası da süreçte öne çıkan düzenlemelerden biri. Yasa kapsamında bir çocuğun hayatını kaybetmesi durumunda dijital verilerinin beş gün içinde otomatik olarak korunması gerekiyor. Böylece ailelerin soruşturma sırasında ihtiyaç duyabileceği sosyal medya ve online platform kayıtlarının kaybolmasının önüne geçilmesi hedefleniyor.

ABD’DE ADAM’IN YASASI GÜNDEME GELMİŞTİ

Çocukların dijital platformlarda korunmasına yönelik benzer adımlar ABD’de de atılıyor. Kaliforniya’da, ChatGPT ile yaptığı yazışmaların ardından 16 yaşındaki Adam Raine’in hayatını kaybetmesi üzerine hazırlanan düzenleme kamuoyunda “Adam’ın Yasası” olarak anılıyor.

Eylül 2026’da kabul edilen yasa, yapay zeka sohbet botlarının çocuklarla kurduğu iletişime yönelik yeni güvenlik önlemleri getiriyor. New York da 28 Ekim’de imzalanan düzenleme, yapay zeka modellerinin çocuklar ve gençlerle arkadaş gibi davranmasını yasakladı. Böylece hem sosyal medya platformlarının hem de yapay zeka sohbet botlarının çocuklar üzerindeki etkileri, farklı ülkelerde yasal düzenlemelerin gündemine girmiş oldu.

Jools Sweeney’nin ölümüne ilişkin yeni soruşturmanın 2027 ilkbaharında yeniden başlaması bekleniyor. Duruşmanın bir haftaya kadar sürmesi öngörülüyor. Ancak Jools’un annesi, sürecin daha fazla gecikmeden tamamlanmasından yana.

Kaynak: Milliyet