Eskimiş ampulleri hemen çöpe atmayın! Doğru ‘imha’ yöntemi hayat kurtarsın
Evinizde ışığı azaldığı için değiştirdiğiniz ampulleri doğrudan çöp kutusuna atıyor olabilirsiniz. Ancak her ampul aynı şekilde imha edilmiyor. Özellikle enerji tasarruflu ve floresan ampullerin içinde bulunan bazı maddeler, kırıldıklarında hem insan sağlığı hem de çevre açısından risk oluşturabiliyor.

Üstelik LED ampuller de geleneksel ampuller gibi değerlendirilmemeli. İçerdikleri elektronik bileşenler nedeniyle ayrı toplanmaları gerekiyor. Peki evdeki eski ampulleri nereye bırakmalısınız, hangileri özel işlem gerektiriyor? İşte ampul türlerine göre dikkat etmeniz gerekenler.
Her ampul aynı şekilde çöpe atılmaz
Ampullerin dışarıdan birbirine benzemesi, aynı malzemelerden üretildikleri anlamına gelmiyor. Geleneksel akkor ampuller, halojen ampuller, LED ampuller ve enerji tasarruflu kompakt floresanlar farklı bileşenlere sahip. Bu nedenle kullanım ömrü dolduğunda hepsini aynı atık kutusuna bırakmak doğru değil.
Özellikle floresan ve enerji tasarruflu ampuller, içerdikleri cıva nedeniyle diğerlerinden ayrılıyor. LED ampuller ise cıva içermese de elektronik bileşenleri nedeniyle elektronik atık olarak değerlendiriliyor.
Enerji tasarruflu ampulleri normal çöpe atmayın
Evlerde sık kullanılan kompakt floresan ampuller, elektrik tasarrufu sağlamalarıyla biliniyor. Ancak bu ampullerin içerisinde az miktarda cıva bulunuyor. Ampul kırıldığında cıva içeren maddeler ortama yayılabildiği için gelişigüzel atılmaları sakıncalı. Bu nedenle kullanım ömrü dolan enerji tasarruflu ampulleri kırmadan, mümkünse kendi ambalajında veya koruyucu bir kutuda muhafaza edin.
Floresan lambalar için özel toplama noktalarını tercih edin
Uzun floresan tüpler de cıva içeren aydınlatma ürünleri arasında bulunuyor. Özellikle büyük boyutları ve kolay kırılabilen cam yapıları nedeniyle taşınırken dikkatli olunması gerekiyor. Eski floresan lambaları kırmadan saklayın ve diğer atıklardan ayrı tutun. Bunları cam şişe veya kavanozların atıldığı geri dönüşüm kutularına bırakmayın. Floresan lambalar, uygun şekilde toplanıp işlenmeleri gereken özel atıklar arasında yer alıyor.
LED ampulleri de normal çöpe atmayın
LED ampuller cıva içermiyor. Ancak bu durum onların evsel atıklarla birlikte atılabileceği anlamına gelmiyor. LED aydınlatmaların içinde elektronik devreler ve geri kazanılabilecek farklı malzemeler bulunuyor. Bu nedenle ömrünü tamamlayan LED ampulleri elektronik atık toplama noktalarına veya atık getirme merkezlerine bırakmanız gerekiyor. Böylece cam, metal ve elektronik bileşenlerin uygun tesislerde ayrıştırılması ve geri kazanılması mümkün oluyor.
Halojen ve eski tip ampuller nereye atılmalı?
Geleneksel akkor ampuller ve halojen ampuller, floresan lambalar gibi cıva içermez. Bu nedenle atık yönetimi bakımından aynı grupta değerlendirilmezler. Ancak bunları da doğrudan cam geri dönüşüm kutusuna atmayın. Ampullerin cam yapısı ve farklı bileşenleri, ambalaj camlarından ayrı değerlendirilmesini gerektiriyor. Bu tür ampullerin evsel atıkla mı yoksa ayrı bir toplama sistemiyle mi uzaklaştırılacağı belediyenin uygulamalarına göre değişebilir. Ampulü kırmadan koruyucu bir ambalaja koyun ve bağlı olduğunuz belediyenin atık ayrıştırma kurallarını kontrol edin.
Kaynak: Milliyet

