Köpekler kanseri koklar mı?

Dünya genelinde sayısı giderek artan araştırmalar, köpeklerin Parkinson’dan Kovid-19’a ve kansere kadar pek çok insan hastalığını tespit etmek üzere eğitilebileceğini gösteriyor. Arama kurtarma köpeği Chloe de Hindistan’ın teknoloji başkenti Bengaluru’nun dışındaki bir çiftlikte, yapay zekânın yardımıyla insan nefesindeki kanser kokusunu tespit etmeyi öğreniyor. Sensörlerle donatılmış üç boyutlu yazıcı üretimi bir kask ve yelek giydirilen Chloe, hastalığın teşhisinde invaziv olmayan (cerrahi müdahale gerektirmeyen) bir test geliştirmek amacıyla köpeklerin koku alma duyusundan yararlanılan çalışmaların bir parçası.

Bengaluru merkezli girişim Dognosis, köpeklerin beyin aktivitesini, solunumunu ve beden dilini analiz etmek için yapay zekâdan yararlanıyor; böylece köpeklerin kokuya verdiği tepkileri veriye dönüştürüyor. Şirketin ortağı Akash Kulgod, AFP’ye yaptığı açıklamada, “Köpekler bir saat içinde binlerce koklama yapabiliyorlar. Her bir koklama, bir numuneyi değerlendirebiliyor” dedi. Şirket, yedi ana kanser türünde yüzde 90’ın üzerinde bir doğruluk oranına ulaştıklarını ve şimdi dünya programlarında testler yapmayı planladıklarını açıkladı.

Kolay ve uygun maliyetli tarama

Uzmanlara göre, köpeklerin koklama yeteneği, daha ileri tetkikler için potansiyel vakaları belirleyerek geniş ölçekte uygulanabilecek kolay ve uygun maliyetli bir ilk tarama aşaması sunabilir. Bir kırma olan Chloe, veri toplayan özel tasarım kasklar giydirilerek girişim tarafından eğitilen 15 köpekten sadece biri. Süreçteki köpeklerin çoğunu Beagle’lar oluştururken, sahiplenme veya yasal yetiştiriciler aracılığıyla dâhil edilen bazı Malinois ve Çoban Köpeği kırmaları da bulunuyor.

Hastalıklar özel kokular oluşturuyor

■ Araştırmalar, hastalıkların vücuttan salgılanan kimyasalları değiştirerek kendine özgü kokular oluşturduğunu gösteriyor. İnsanlarda yaklaşık 5 milyon koku reseptörü bulunurken, köpeklerde bu sayı yaklaşık 300 milyon.

■ Test yöntemi basit: Hastanın pamuklu bir maskeye 10 dakika boyunca nefes vermesinin ardından maske bir torbaya mühürleniyor ve laboratuvara götürülüyor. Hastalar köpeklerle yüz yüze gelmiyor. Köpekler, ödül maması veren otomatik makinelerle donatılmış platformlarda insan numunelerini test ediyor.

Kaynak: Milliyet