'Trump, İran'daki kontrolü kaybetti'! Hürmüz krizi büyüyor: 'Bölge alevler içinde'
Derleyen: Oğuzcan Atış / Milliyet.com.tr – Demokrat Senatör Chris Murphy, geçtiğimiz günlerde X platformunda yaptığı bir dizi paylaşımda, savaşın Orta Doğu’yu bir şiddet sarmalına sürüklediğini savunarak uyarıda bulundu. Murphy, "Trump'ın bu savaşın kontrolünü kaybettiği artık çok açık. İran'ın misilleme yapma kabiliyetini fena hâlde yanlış değerlendirdi. Bölge alevler içinde" yorumunda bulundu. Trump yönetiminin Hürmüz Boğazı’nın güvenliği konusunda hatalı değerlendirmeler yaptığını ifade eden Murphy, “Trump, İran'ın Hürmüz Boğazı'nı kapatmayacağına inanıyordu. Yanıldı. Ve şimdi petrol fiyatları fırlıyor” dedi. İran'ın insansız hava araçları, sürat tekneleri ve deniz mayınları kullanmasının su yolunun güvenliğini sağlamayı son derece zorlaştırdığını belirterek, Tahran’ın elinde bu silahlardan çok fazla bulunduğunu ve bu sebeple hepsini imha etmenin oldukça zor olduğunu sözlerine ekledi. Murphy, ABD donanmasının Hürmüz Boğazı’ndan geçmeye çalışan tankerlere eşlik etmesi durumunda ABD Deniz Kuvvetleri’nin ciddi risklerle karşı karşıya kalacağı konusunda uyarıda bulundu. 
Demokrat Senatör Chris Murphy
İran’ın körfez ülkelerinin petrol ve enerji altyapısını hedef aldığına dikkat çeken Murphy, "İran, sahip olduğu çok sayıda ucuz, silahlı insansız hava aracı sayesinde bölgedeki petrol sahalarını süresiz olarak vurabilir" ifadelerini kullandı. Hâlihazırda Ukrayna’da devam eden savaşın modern muharebeler hakkında birçok riski gözler önüne serdiğine dikkat çeken senatör, ucuz yollarla üretilen insansız hava araçlarının mevcut çatışmalarda oldukça etkili olduğunu söyleyerek, "Trump Ukrayna savaşına biraz olsun dikkat etseydi, savaş yöntemlerinin nasıl değiştiğini fark ederdi. Ama etmedi ve büyük bir hata yaptı" dedi.
‘TRUMP’IN NİHAİ BİR HEDEFİ YOK’
Trump yönetiminin İran’a saldırma kararı almasıyla birlikte çatışmaların tüm Orta Doğu’yu içine alması riski doğduğunu vurgulayan Murphy, Trump’ın savaşı sona erdirecek nihai bir planı olmadığını düşündüğünü ifade ederek "Trump'ın bir nihai hedefi yok. İran ve vekilleri süresiz olarak kaos yaratabilir" dedi. ABD'nin İran’a yönelik olası bir karadan işgalinin yıkıcı sonuçlar doğuracağı konusunda uyarılarda bulunan senatör, böyle bir senaryoyu binlerce Amerikalının öleceği 'kıyamet' olarak tanımladı.
İran, bölge genelinde küresel piyasaların etkileneceği şekilde enerji tesislerini hedef alıyor
Zafer ilan edip geri çekilmenin gerçek bir zafer olmayacağına dikkat çeken Demokrat senatör, gelinen noktada geri çekilmenin de bir çözüm olmadığına dikkat çekerek, “Sahte bir zafer mi ilan edeceğiz? O zaman iktidardaki yeni İranlı sertlik yanlıları bizim yıktığımızı yeniden inşa edecekler. Bütün bunlar tamamen öngörülebilirdi. Açıkçası, önceki başkanların böyle bir savaşı başlatacak kadar aptal olmamalarının nedeni de bu. Trump savaşın kontrolünü kaybetti. Şimdi en iyi yolu kayıplarını azaltmak ve savaşı sona erdirmektir. Daha büyük bir felaketi önlemenin tek yolu budur” diyerek Trump yönetimini savaşı sonlandırmaya çağırdı.
Lübnan'daki İran destekli güçler İsrail'e, Irak'takiler ise ABD'ye saldırırken, daha geniş kapsamlı, bölgesel bir savaş patlak veriyor. İsrail şimdi Lübnan'a büyük bir kara işgali tehdidinde bulunuyor ve bu da kendi başına yeni bir krize dönüşebilir. Yemen'deki Husiler şu ana kadar nispeten sessiz kaldılar. Muhtemelen uzun süre böyle kalmayacaklar. - Demokrat Senatör Chris Murphy
HAVA SAVUNMA FÜZESİ STOKLARI ERİYOR
Çatışmalar hâlihazırda devam ederken ABD ve İsrail başta olmak üzere olaylara dahil olan ülkelerde, İran füzelerini ve insansız hava araçlarını engellemek maksadıyla kullanılan hava savunma mühimmatları ciddi şekilde eridi. Middle East Eye’da yer alan bir haberde Semafor’a konuşan ABD’li yetkililerin duruma ilişkin demeçleri yer aldı. ABD'li yetkililere göre İsrail, İran'la savaşının üçüncü haftasına girilirken balistik füze önleyici silah stokunun tehlikeli derecede azaldığı konusunda ABD'yi uyardı. İsrail, geçtiğimiz yıl yaşanan 12 gün savaşı sırasında mevcut hava savunma mühimmatının önemli bir kısmını tüketmişti. Bu sebeple 28 Şubat’ta başlayan saldırıların ardından İran’ın cevap olarak İsrail’i füzelerle hedef alması, Tel Aviv’i bu konuda daha da zorlamaya başladı. ABD’li yetkili konuya ilişkin, "Bu beklediğimiz ve öngördüğümüz bir şeydi" dedi ve ABD’nin mevcut hava savunma mühimmatı stoklarının şu an için benzer bir sorunla karşı karşıya olmadığını söyledi. Stratejik ve Uluslararası Çalışmalar Merkezi'ne göre, geçen haziran ayında İran ile yaşanan 12 günlük çatışma sırasında ABD, o zamanki hava savunma füzesi envanterinin yaklaşık dörtte birini oluşturan 150'den fazla THAAD hava savunma füzesi kullandı. Mevcut savaşın ilk günlerinde ise Washington'un yaklaşık 2,4 milyar dolar değerinde Patriot füze savunma sistemi kullandığı bildiriliyor. 
Benzer bir durumun İran tarafından hedef alınan körfez ülkelerinde de yaşandığı ifade ediliyor. Arap ülkelerinin çatışmaların başladığı 28 Şubat’tan bugüne kadar gelen süre içerisinde yaklaşık 800 hava savunma füzesi ateşlemiş olabileceği ifade ediliyor. Bu durumu geçmişteki çatışmalarla karşılaştıran uzmanlar, Amerika Birleşik Devletleri’nin Birinci Körfez Savaşı'nda altı hafta içinde sadece 158 Patriot füzesi kullandığını, geçtiğimiz yıl yaşanan 12 gün savaşındaysa tahmini olarak 150'den fazla THAAD füzesi ve muhrip gemilerinden ateşlenen yaklaşık 80 SM-3 füzesi kullandığını düşünüyor.
Körfez ülkelerinin elinde bulunan mevcut hava savunma füzesi stoklarının ne durumda olduğu bilinmiyor. Katar ve Birleşik Arap Emirlikleri’nin 3 Mart’ta füze stoklarının azaldığı iddialarını reddettiği biliniyor. Ancak o zamandan bu zamana kadar geçen sürede güncel durumun ne olduğu gizemini koruyor. Amerika Birleşik Devletleri Savunma Güvenlik İş birliği Ajansı tarafından yayımlanan belgeler, Birleşik Arap Emirlikleri’nin son 15 yılda binden fazla Patriot hava savunma füzesi sipariş etmiş olabileceğini gösteriyor ancak bu mevcut stokların sadece birkaç gün yeteceği anlamına geliyor. İranlı yetkililer ise mevcut balistik füze stoklarının bir kısmını savaşın ilerleyen aşamalarında, Körfez veya İsrail hava savunmaları etkisiz hâle getirildikten sonra kullanmak üzere sakladıklarını iddia ediyor. Hâlihazırda çatışmalar devam ederken durumun nasıl sonuçlanacağını ise zaman gösterecek.
Kaynak: Milliyet